Dünyanın önde gelen meyve üreticileri arasında yer alan Türkiye, katma değeri yüksek ürün grubunda bulunan yaban mersininde küresel sıralamada ilk 20 ülke arasına giremedi. Ülke genelinde toplam yaban mersini rekoltesi yaklaşık 8 bin ton düzeyinde gerçekleşirken, kişi başına düşen yıllık tüketim miktarı 100 gram seviyesinde kaldı. İç pazarı büyütmek ve dış satımı canlandırmak isteyen üreticiler yeni yatırımlara odaklandı.
Yalova'nın Karadere mevkisinde üretim yapan Alova Farm Kurucusu ve Yönetim Kurulu Başkanı Levent Sarılgan, Bloomberg HT yayınında sektöre ve işletmesine dair güncel verileri paylaştı. Tarım faaliyetlerine 50 yaşından sonra adım attığını aktaran Sarılgan, 70 dönümlük arazisinde ilk önce çilek yetiştirdiğini, ardından raf ömrü ve gelir potansiyeli sebebiyle yaban mersinine yöneldiğini bildirdi.
Yalova'da kapasite artışı ve teknolojik altyapı
İşletmelerinde halihazırda 150 bin saksı yer aldığını belirten Sarılgan, kasım döneminde gelecek 50 bin ek fide ile kapasiteyi büyüteceklerini aktardı. Toplam üretim sahasını 400 dönüme ulaştırmayı amaçladıklarını söyleyen Sarılgan, bin tonluk rekolteye ulaşmayı hedeflediklerini kaydetti.
Tarımsal üretim süreçlerinde teknolojik sistemleri devreye aldıklarını vurgulayan Sarılgan, bahçelerinde yapraktan analiz yapılması ve rekolte tahmini sağlanması amacıyla TÜBİTAK projelerinin sürdüğünü ifade etti. Bünyelerine kattıkları yeni makinenin saatte 3 ton ürünü kalite standartlarına ve ebatlarına göre tasnif edebildiğini, bu sayede gelen talebe uygun ürün hazırladıklarını belirtti.
Avrupa pazarına haftalık iki tır sevkiyat planı
Gelecek seneden itibaren sınır ötesi pazarlara açılmayı tasarladıklarını açıklayan Sarılgan, dış ticaret hedeflerini şu başlıklarla özetledi:
- İspanya ve Hollanda pazarlarına haftalık ikişer tır yaban mersini ulaştırılması amaçlanıyor.
- Kurulan ABD menşeli ortaklık desteğiyle küresel pazarlardaki payın artırılması hedefleniyor.
- TÜBİTAK destekli analizlerin yanı sıra saatte 3 ton ayıklama kapasiteli makinelerle ihracat standartlarında ürün hazırlanıyor.
Yüksek faiz ve finansman kısıtları yatırımı zorlaştırıyor
Bahçe yatırımı gerçekleştirmek isteyen üreticilerin finansmana ulaşmakta zorluk çektiğini bildiren Sarılgan, mevcut faiz oranlarının yeni girişimlerin önünde engel oluşturduğunu savundu. Ziraat Bankası tarafından sağlanan bahçe tesisi finansman limitlerinin yetersiz kaldığını ve sübvansiyonların dar kapsamlı olduğunu dile getiren Sarılgan, Letven Capital ortaklığıyla beş yılda planlanan mesafeyi iki yılda tamamladıklarını, sektöre girecek girişimciler adına iki farklı finansman yöntemi hazırladıklarını söyledi.
Dünya genelinde üretim liderliğinin Çin elinde olduğunu aktaran Sarılgan, Türkiye'deki zincir market raflarında yer alan ürünlerin ağırlıklı olarak Peru menşeli olduğuna işaret etti. Tarladan sofraya uzanan tedarik zincirindeki fiyat farkına da değinen Sarılgan, üreticiden kilogramı 250 liraya çıkan ürünün tezgâhlarda 450 liraya kadar yükseldiğini ifade etti.