Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee, merkez bankasının süreklilik kazanan arz şoklarını artık görmezden gelemeyeceğini vurguladı. Goolsbee, söz konusu baskıların ekonomik sıkıntılara yol açabilecek adımlarla karşılanmak zorunda olduğunu ifade etti.
Arz yönlü kırılmaların daha sık yaşandığını, etkisinin sertleştiğini ve süresinin uzadığını belirten Goolsbee, şoklar kalıcılaştığında geleneksel yaklaşımın geçerliliğini yitirdiğini dile getirdi. Fed'in bu baskılara karşı atacağı adımların talep patlamalarındaki kadar sert olmasının gerekmeyebileceğini kaydeden Goolsbee, sürecin yine de sancılı geçeceğini bildirdi. Merkez bankalarının stagflasyon ortamlarında istihdam ile enflasyon arasında ödün vermek zorunda kaldığını aktaran yetkili, geri dönüşün zorlu bir yoldan geçeceğini söyledi.
Politika faizinde üç yıl sonra ilk artış
Fed yetkilileri, çarşamba günü son üç yılın ilk faiz artırımına imza attı. Politika yapıcılar, yıl sonuna kadar bir faiz artışı daha yapılabileceğine yönelik işaret verdi. Kararda, son beş buçuk yıldır yüzde 2 seviyesindeki hedefin uzağında kalan enflasyon verileri etkili oldu.
Fiyat hareketlerini ve satın alma gücündeki değişimleri incelemek isteyen okurlar enflasyon hesaplama aracını kullanabilir.
Bazı politika yapıcılar, fiyat artışlarının gümrük tarifeleri ve İran'daki savaş kaynaklı petrol sıçramasının ötesine taştığını savundu. Bu yılın başlarında Donald Trump tarafından göreve getirilen Fed Başkanı Kevin Warsh, faiz kararını enflasyondaki soğumanın sürmesi adına parasal genişlemenin geri çekilmesi şeklinde tanımladı.
Beyaz Saray cephesinden karara tepki geldi
Goolsbee'nin açıklamaları, Trump yönetiminin arz kaynaklı maliyet artışlarını tek seferlik kabul edip faizlerin sabit kalmasını veya indirilmesini talep ettiği bir döneme denk geldi. Yönetim kanadından gelen eleştiriler şu başlıklarda toplandı:
- Trump'ın ekonomi danışmanı Peter Navarro, enerji fiyatlarında şok yaşanırken faiz artırılmaması gerektiğini savundu.
- Navarro, Warsh'ın bu prensibi çiğnediğini belirterek adımı yeni bir Fed başkanının tarihteki en kötü ilk faiz kararı olarak nitelendirdi.
- Yönetim yetkilileri, arz yönlü şokların geçici etkiler yarattığı tezini öne sürdü.
Talebi kısma zorunluluğu ve ekonomik bedeller
Merkez bankalarının 1970'li yıllardan bu yana arz şoklarını geçici sayarak es geçme eğiliminde olduğunu hatırlatan Goolsbee, son senelerde bu tablonun kalıcı bir nitelik kazandığını aktardı. Pandemi kaynaklı tedarik zinciri aksamalarını, bu yıl çoğunlukla varil başına 100 dolar civarında kalan petrolü ve yükselen gümrük tarifelerini gerekçe gösterdi.
Kalıcı şoklar karşısında hareketsiz kalmanın fiyat istikrarı hedefini çiğnemek anlamına geleceğini kaydeden Chicago Fed Başkanı, faiz artışlarıyla talep ile arz arasındaki farkın kapatılması gerektiğini savundu. Goolsbee, ekonominin yeni dengeye oturabilmesi için istihdam, büyüme ve ücretler tarafında gerilemeler yaşanabileceğini sözlerine ekledi.
İlgili: Fed toplantısı öncesi faiz artışı ihtimali yüzde 90 seviyesinde · Wall Street devleri Fed toplantısı öncesi faiz artışı öngördü
