Goldman Sachs'ın yaptığı değerlendirmeye göre, Orta Doğu bölgesinde süren çatışmalar nedeniyle petrolün deniz yoluyla taşınması bir yıl içinde yaklaşık yedi kat daha pahalı hale geldi. Bankanın analistleri, jeopolitik risklerin ve lojistikteki aksamaların navlun fiyatlarını yüksek seviyede tutmaya devam edebileceğini öngördü.
Varil başına maliyet 20 doları aştı
Yulia Zhestkova Grigsby'nin de içinde bulunduğu analist ekibinin hazırladığı nota göre, ham petrolün ortalama taşıma maliyeti varil başına 3 dolar seviyesinden 20 doların üzerine yükseldi. Bu artışın kaynağı tek bir kalem değil; nottaki dökümde şu kalemler yer aldı:
- Hürmüz Boğazı'ndaki savaş riski primi: varil başına 7 dolar
- Yükselen yakıt maliyetleri: varil başına 4 dolar
- Gemiden gemiye petrol transferleri: varil başına 4 dolar
Analistler, yüksek navlun giderlerinin Brent petrol fiyatları açısından yukarı yönlü bir risk oluşturduğunu belirtti. Gemilere yönelik saldırıların sıklaşması, enerji altyapısında oluşabilecek hasarlar ve kalıcı hale gelen jeopolitik risk primi de fiyatları etkileyebilecek diğer unsurlar arasında sayıldı. Buna rağmen Goldman Sachs'ın temel senaryosu, Brent petrolün yıl sonunda varil başına 90 dolara gerilemesi yönünde.
Hürmüz Boğazı'ndaki trafik kısmen toparlandı
ABD ile İran arasındaki savaşın ve Basra Körfezi çevresindeki gemilere yönelik saldırıların, küresel deniz taşımacılığını aksattığı belirtildi. Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol hacmi önce keskin biçimde düştü, ardından bu tartışmalı su yolunu kullanan gemilerin yüklerini büyük tankerlere aktarmasıyla sevkiyatlarda kısmi bir toparlanma yaşandı.
Goldman Sachs analistlerine göre teslim edilen petrolün maliyetindeki yükseliş, rafinerilerin toplam ham petrol talebini azaltabilir; rafineriler bu durumda daha yakın tedarikçilere yönelerek ticaret rotalarını değiştirebilir. Analistler, Orta Doğu'daki çatışmanın mevcut seyrinde sürmesi halinde taşımacılık maliyetlerini yukarı çeken etkenlerin büyük ölçüde kalıcı olacağını aktardı. Basra Körfezi ve Umman Körfezi'ndeki tankerlerin altıda biri her gün gemiden gemiye petrol transferi için kullanılıyor. Döviz bazlı fiyat hareketlerini takip etmek isteyenler döviz hesaplama aracından yararlanabilir.
