Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler Zirvesi kapsamında dünya liderlerine hitap etti. Küresel sistemde derinleşen eşitsizliklere dikkat çeken Erdoğan, dünyada artan gelir adaletsizliğine kalıcı bir çözüm geliştirmek adına yeni bir paradigmanın hep birlikte kurulması gerektiğini vurguladı.
Ekonomik istikrar ve refahın yaygınlaştırılması gerektiğini belirten Erdoğan, bu dönüşümün ortak kalkınma, dayanışma ve bağlantısallık ekseninde yürütülmesinin zorunlu olduğunu ifade etti. Ticaret, enerji hatları, ulaşım ağları ve ortak üretim süreçleriyle birbirine entegre olan toplumların uzun vadede huzur ve güven ortamına kavuşacağını dile getirdi.
Küresel çatışmalar ve insani bilanço
Dünya genelinde tırmanan jeopolitik gerilimlere ve insani krizlere değinen Cumhurbaşkanı Erdoğan, uluslararası barışın tesisi noktasında kaydedilen son verileri paylaştı. Erdoğan'ın konuşmasında öne çıkan tespitler şu şekilde sıralandı:
- Anlaşmanın üzerinden 81 yılı aşkın süre geçmesine karşın kalıcı barış iradesi tam olarak somutlaşamadı.
- Son 12 aylık dönemde 60'ı aşkın çatışma ve savaş yaşanarak son 30 yılın en kanlı süreçlerinden biri kayıtlara geçti.
- Gazze, Ukrayna, Rusya, Myanmar, Darfur, İran ve Lübnan hattında yaşanan çatışmalarda 250 bin insan hayatını kaybetti.
- Gazze'de son üç yıl içerisinde çoğunluğu kadın ve çocuklardan oluşan 74 bin kişi İsrail'in saldırıları nedeniyle yaşamını yitirdi.
Birleşmiş Milletler reformu ve kurumsal yapı
Erdoğan, barışı koruma amacıyla tesis edilen Birleşmiş Milletler Teşkilatı'nın mevcut kriz bölgelerinde görevini icra edemediğini ve giderek itibar kaybettiğini söyledi. Filistin, Lübnan ve Sudan gibi çatışma alanlarında teşkilata bağlanan umutların yerini derin bir hayal kırıklığına bıraktığına işaret etti.
Teşkilatın güvenilirliğini yeniden kazanmasının temel şartlarına değinen Cumhurbaşkanı, Gazze'deki çocukların insansız hava araçları veya savaş uçakları yerine özgür uçurtmaları izleyebileceği bir güven ortamının kurulması gerektiğini aktardı. Benzer şekilde Lübnan'da da çocukların gece bomba sesleriyle uyanmadığı bir düzen hedeflenmeli dedi. 190'dan fazla devletin iradesinin Güvenlik Konseyi'ndeki beş ülkenin kararına terk edildiği yapının adil olmadığını yineleyen Erdoğan, sistemin "dünya beşten büyüktür" anlayışıyla kapsamlı bir reforma tabi tutulmasını istedi.
Teknolojik hegemonya ve dijital ayrışma uyarısı
Konuşmasının son bölümünde teknolojik gelişmelerin yarattığı risklere odaklanan Erdoğan, insan odaklı bir teknoloji yaklaşımının benimsenmesi gerektiğini dile getirdi. Teknolojik imkânlara sahip olan ülkeler ile bunlardan mahrum kalanlar arasında yeni engellerin oluşmasına izin verilmemesi gerektiğini açıkladı.
Teknolojik kutuplaşma ve dijital hegemonyanın ne Birleşmiş Milletler zeminine ne de üye devletlerin geleceğine fayda sağlamayacağını ifade eden Erdoğan, sürecin çok taraflı bir dengeyle yönetilmesinin altını çizdi. Öte yandan üye ülkelerin büyük bölümü tarafından tanınan Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas'ın üst üste iki yıldır salonda bulunamamasından üzüntü duyduğunu belirterek Türkiye'nin egemen Filistin Devleti mücadelesini her platformda savunmaya devam edeceğini sözlerine ekledi.
