Avrupa Birliği genelinde gümrük süreçlerini dijitalleştirmeyi, bürokrasiyi azaltmayı ve üye ülkeler arasındaki uygulama farklılıklarını gidermeyi hedefleyen kapsamlı reform kademeli olarak devreye girdi. Avrupa Parlamentosu ile AB Konseyi onayının ardından AB Resmi Gazetesi üzerinden yayımlanan düzenleme, sınır kontrollerinde ortak risk yönetimini güçlendirmeyi amaçlıyor. Üye ülkelere gerekli mevzuat uyumunu tamamlamaları adına 12 aylık bir geçiş süresi tanındı.
Fransa merkezli yeni gümrük idaresi kuruluyor
Reformun temel taşlarından birini yeni AB Gümrük Kodu ve Fransa'nın Lille kentinde faaliyete geçecek olan AB Gümrük İdaresi oluşturuyor. Kurumun 2027 yılı içinde operasyonel hale gelmesi planlanıyor. Yeni idare, üye ülkelerin gümrük birimleri arasındaki koordinasyonu artırmayı ve sınırlardaki risklere ortak analizlerle yanıt vermeyi üstlenecek.
Mevcut durumda her üyenin kendi bünyesinde yürüttüğü ulusal bilgi teknolojileri altyapısı, kurulacak AB Gümrük Veri Merkezi çatısı altında toplanacak. Şirketler, sınır ötesi mal hareketlerine ve ürün detaylarına dair tüm bildirimleri tek bir dijital platform üzerinden gerçekleştirebilecek.
E-ticaret paketlerine vergi muafiyeti kalktı
Sınır ötesi alışveriş yapanları doğrudan ilgilendiren kurallarda da önemli değişikliklere gidildi. 150 euroyu aşmayan düşük değerli gönderilerdeki gümrük vergisi muafiyeti yürürlükten kalktı. Birlik, 1 Temmuz 2026 ile 1 Temmuz 2028 tarihleri arasında geçerli olmak üzere bu tip gönderilerdeki her bir ürün kalemi başına 3 euro tutarında geçici gümrük vergisi uyguluyor.
Küçük hacimli paketlerin sınır kapılarında yarattığı maliyetleri karşılamak üzere kasım ayından itibaren ek bir işlem ücreti tahsil edilecek. Söz konusu ücretin miktarı, AB Komisyonu tarafından çıkarılacak ayrı bir mevzuatla netleşecek. Yurt dışı alışverişlerinde maliyet hesabı yapmak isteyen tüketiciler Döviz Hesaplama aracını kullanarak güncel kurlara ulaşabiliyor.
Geçiş süreci takvimi
Dijital platforma entegrasyon süreci farklı sektörler için aşamalı bir takvime bağlandı:
- E-ticaret işletmeleri için AB Gümrük Veri Merkezi kullanımı 1 Temmuz 2028 itibarıyla zorunlu hale gelecek.
- Diğer tüm ithalat ve ihracat yapan işletmelerin sisteme geçişi en geç 2031 yılına kadar tamamlanacak.
- Üye ülkelerin ulusal gümrük mevzuatlarını yeni çerçeveye uyarlaması için 12 ay süre tanındı.
- Merkezi Lille'de yer alacak AB Gümrük İdaresi 2027 yılında çalışmalarına başlayacak.
Yeni dijital altyapı tamamlandığında, Birlik dışından gelen tüm gönderilerin kontrolleri ve veri girişleri tek merkezden idare edilecek.
