Merkezi yönetim bütçesi ağustos ayında 12,9 milyar TL fazla kaydederken, ocak-ağustos dönemindeki toplam açık 1,3 trilyon TL seviyesinde gerçekleşti. Bloomberg HT yayınına katılan TEPAV Merkez Direktörü Prof. Dr. H. Hakan Yılmaz, açıklanan bütçe sonuçlarını ve ekonomi programının hedeflerini değerlendirdi.
Ağustos ayı bütçe dengesinde yıllık gerileme
Ağustos ayında bütçenin fazla vermesini olumlu karşılayan Yılmaz, buna karşın önceki yılın aynı dönemine göre dengede zayıflama yaşandığını ifade etti. Genel eğilim olarak ağustos aylarında bütçe fazlası verildiğini hatırlatan Yılmaz, şu verileri paylaştı:
- Geçen yıl ağustos ayında 96 milyar TL bütçe fazlası elde edildi.
- Bu yıl ağustos ayında verilen fazla 12 milyar TL civarında gerçekleşti.
- İki dönem arasındaki bütçe dengesi kıyaslandığında yüzde 86 oranında düşüş görüldü.
- Yılın ilk sekiz aylık dönemindeki toplam bütçe açığı 1,3 trilyon TL oldu.
Vergi gelirlerindeki yavaşlama ve harcama eğilimi
Yılın sekiz aylık diliminde gelir ve harcama dengelerinin yakından takip edilmesi gerektiğini vurgulayan Yılmaz, harcamalardaki artış trendinin devam ettiğini, buna karşılık vergi tahsilatında düşüş kaydedildiğini söyledi. Gelir tarafındaki yavaşlamanın sürmesi durumunda bütçe açığının yılın geri kalanında artabileceği uyarısında bulunan Yılmaz, bütçe performansının yalnızca giderler üzerinden değil, vergi gelirlerindeki tahsilat performansı ile birlikte ele alınması gerektiğini aktardı.
Maliye politikası ve dezenflasyon hedefleri
Yeni Orta Vadeli Program hedeflerine de değinen Yılmaz, faiz dışı harcama tahminlerinde yaklaşık 6 puanlık bir yükseliş bulunduğunu belirtti. Enflasyonla mücadelede maliye politikasının para politikasını daha belirgin şekilde desteklemesi gerektiğini savunan Yılmaz, mali adımların dezenflasyon sürecine katkısının net biçimde gösterilmesini ve bu amaca yönelik bir önlem setinin kamuoyuna duyurulmasını önerdi. Özellikle yılın son çeyreğine geçiş aşamasında politikaların yeniden ele alınması gerektiğini söyleyen Yılmaz, ekim ayında mali tedbirlerin gözden geçirilmesi çağrısı yaptı.
Fiyat hareketlerinin alım gücüne yansımalarını incelemek isteyenler enflasyon hesaplama aracını kullanabilir.
Akaryakıt maliyetleri ve motorin fiyatları
Akaryakıt fiyatlarındaki artışın genel fiyat seviyesi üzerindeki maliyet baskısına da işaret eden Yılmaz, motorindeki fiyat artışının sekiz aylık süreçte yüzde 90 seviyelerine ulaştığına dikkat çekti. Enerji ve akaryakıt giderlerindeki yükselişin ulaştırmadan üretime kadar pek çok sektörde fiyatlara yansıma riski taşıdığını belirten Yılmaz, bu tablonun maliye politikasının enflasyonla mücadeledeki önemini artırdığını dile getirdi.