Dünyanın önde gelen petrol ihracatçıları arasında yer alan Suudi Arabistan, enerji karmasına nükleer gücü katma planıyla dikkati çekiyor. Bu adımın, elektrik üretiminde petrole olan bağımlılığı azaltarak daha fazla ham petrolün ihracat pazarına yönlendirilmesini sağlaması ve ülkenin hidrokarbon tedarikçisi konumunu güçlendirmesi bekleniyor.
ABD ile İmzalanan Anlaşma Önemli Adım
Suudi Arabistan'ın nükleer enerjiye geçiş sürecinde, geçen ay ABD ile imzalanan işbirliği anlaşması kritik bir eşik oluşturuyor. ABD Enerji Bakanı Chris Wright ve Suudi Arabistan Enerji Bakanı Prens Abdülaziz bin Selman Al Suud tarafından imzalanan "123 Anlaşması", iki ülke arasında sivil nükleer enerji alanında işbirliğinin kapısını açıyor. ABD Enerji Bakanlığı, bu anlaşmanın Amerikan şirketlerine Riyad'ın nükleer programına giriş imkanı sunacağını, aynı zamanda Suudi Arabistan'ın enerji gereksinimlerini petrol dışı kaynaklarla karşılamasına destek olacağını belirtiyor.
Elektrik Üretiminde Kaynak Çeşitliliği Hedefi
AA muhabirinin derlediği verilere göre geçen yıl Suudi Arabistan'da elektrik talebi yıllık yüzde 3,8 oranında yükseldi ve üretimin büyük bölümü fosil yakıtlardan sağlandı. 2026-2030 döneminde talebin yıllık ortalama yüzde 3,1 artması, bu artışta doğal gazın payının daha da büyümesi öngörülüyor. 2030 yılında ülke elektriğinin yüzde 80'inin doğal gazdan elde edilmesi, petrolün payının ise 2025'teki yüzde 37 seviyesinden yüzde 6'ya inmesi tahmin ediliyor. Bu süreçte yenilenebilir enerji yatırımları sürerken nükleer kapasitenin geliştirilmesi de hedefler arasında.
- Elektrik talebi geçen yıl yıllık yüzde 3,8 arttı
- 2026-2030 döneminde talep artışı yıllık ortalama yüzde 3,1 bekleniyor
- 2030'da doğal gazın elektrik üretimindeki payının yüzde 80'e çıkması öngörülüyor
- Petrolün payının yüzde 37'den yüzde 6'ya düşmesi bekleniyor
Uzmanlardan Değerlendirme
ABD Dışişleri Bakanlığı eski kıdemli diplomatı ve nükleer enerji sektöründe danışmanlık yapan Justin Friedman, nükleer enerjinin Suudi Arabistan'ın enerji portföyüne eklenmesinin kaynak çeşitliliğini artıracağını söyledi. Friedman, bunun yurt içi ekonomik büyümeyi desteklerken orta vadede daha fazla hidrokarbonun ihracata kaydırılmasına imkan verebileceğini ifade etti. Nükleer enerjinin kesintisiz ve karbonsuz bir baz yük kaynağı olduğunu belirten Friedman, bu kaynağın rüzgar ve güneş gibi değişken kaynakların şebekeye entegrasyonunu da destekleyebileceğini, ayrıca karbonsuz hidrojen üretiminde kullanılabileceğini aktardı.
Friedman, Suudi Arabistan'ın nükleer santral tedarikçisi seçimini defalarca ertelemesinin, ülkenin rakip teklifler yerine ABD'li şirketlerle çalışmayı tercih ettiği şeklinde yorumlanabileceğini söyledi. ABD Kongresi'nin onayına sunulacak anlaşmanın, ABD'li şirketlerin bu projelerde rekabet etmesinin yolunu resmen açtığını belirten Friedman, anlaşmanın nükleer işbirliğinin barışçıl amaçlarla sürdürüleceğine ve nükleer silahların yayılmasının önlenmesine dair yasal güvenceler sağladığını sözlerine ekledi. Kongre'nin inceleyeceği ana konunun, bu taahhütlerin nasıl güvence altına alınacağı olacağı ifade edildi.
