İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, New York'ta toplanan Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu hitabında Tahran'ın dış politika yaklaşımını ve güvenlik stratejisini anlattı. Ülkesinin karşılıklı saygı temelinde şekillenecek bir diplomasi sürecine açık olduğunu belirten Pezeşkiyan, ABD tarafından yöneltilen tehdit ile baskılara teslim olmayacaklarını ve gerektiğinde savunma yapmaktan çekinmeyeceklerini söyledi.
ABD Başkanı Donald Trump tarafından İran'a yönelik kullanılan "terörist" nitelemesine tepki gösteren Pezeşkiyan, çatışmalarda yaşamını yitiren siviller ile çocukların fotoğraflarını genel kurula sundu. İran toplumunun doğrudan terör kurbanı haline geldiğini savunan Pezeşkiyan; bilim insanlarının, kadınların ve çocukların hedef alındığını ifade etti. İleri teknoloji silahlarla yürütülen taarruzlarda hastanelerin, okulların, köprülerin ve temel sivil altyapının vurulduğunu aktardı.
Nükleer denetimlerde çifte standart eleştirisi
Konuşmasında nükleer başlıklara geniş yer ayıran Pezeşkiyan, uluslararası toplumun çifte standart uyguladığını öne sürdü. İsrail'in nükleer silaha sahip olmasına rağmen Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması (NPT) tarafı olmadığını ve uluslararası teftişleri kabul etmediğini hatırlattı. Buna karşın Tahran'ın sürekli denetlendiğine işaret ederek şu hususlara değindi:
- Atom bombasına sahip olan taraf hiçbir uluslararası gözetime tabi tutulmazken denetçiler İran'da faaliyet yürütüyor.
- Bölgedeki saldırılara rağmen yaptırımlar doğrudan İran ekonomisine ve halkına uygulanıyor.
- Tahran yönetimi kimseden imtiyaz beklemiyor; eşit haklar istiyor ve kendi yükümlülüklerini üstlenmeye hazır bulunuyor.
- Nükleer silah üretme amacı güdülmüyor, ancak barışçıl nükleer enerji çalışmalarının kısıtlanması kabul görmüyor.
Nükleer uyuşmazlığın çözümü için tek yolun halkın meşru haklarını ve programın sivil niteliğini garantiye alan karşılıklı bir uzlaşı olduğunu kaydetti.
Hürmüz Boğazı ve bölgesel güvenlik vurgusu
Hürmüz Boğazı çevresindeki deniz ablukası ile askeri gerilimleri değerlendiren Pezeşkiyan, Tahran'ın komşu ülkeleri birer rakip olarak konumlandırmadığını belirtti. Güçlü komşuluk ilişkilerini savunduklarını dile getiren İran Cumhurbaşkanı, su yolundaki istikrarsızlığın dış müdahalelerden kaynaklandığını söyledi.
Bölgeye füze ve ölümcül askeri teçhizat yığılarak güvensizlik ortamı yaratıldığını, aynı zamanda İran'ın kendi deniz yollarına erişiminin engellenmek istendiğini vurguladı. Pezeşkiyan, herhangi bir askeri saldırı durumunda ağır bir karşılık verileceği uyarısını yineleyerek, güç dayatması yerine akılcı müzakere yolunun seçilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
