Avrupa Birliği üyesi ülkelerin temsilcileri, Birliğin gelecekteki bütçe planlamasını ele almak üzere basına kapalı bir toplantı gerçekleştirdi. Toplantıda Fransa'nın AB Daimi Temsilcisi Philippe Leglise Costa, Birlik genelinde hayata geçirilecek yeni vergilerden 60 milyar euronun üzerinde kaynak sağlanması gerektiğini savundu. Paris yönetimi, öz kaynaklar olarak tanımlanan bu yeni gelir kalemlerinin savunma ve rekabetçilik gibi öncelikli alanlara aktarılmasını talep etti. Ancak bu gelir hedefi birçok üye ülke tarafından yüksek bulundu.
Gelir kaynakları üzerindeki görüş ayrılıkları
Dönem başkanlığını yürüten İrlanda, 15 Ekim tarihinde Brüksel'de toplanacak AB Liderler Zirvesi öncesinde üyelerin üzerinde uzlaşabileceği yeni gelir kaynaklarını netleştirmeyi amaçlıyor. Ülkelerin üzerinde uzlaştığı ve karşı çıktığı başlıklar şöyle sıralandı:
- Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM) gelirlerinin AB bütçesine aktarılması
- Elektronik atıklardan bütçeye yeni pay ayrılması
- Fransa'nın savunduğu tütün ürünleri ve şirket cirolarına yönelik vergiler
- AB Emisyon Ticaret Sistemi gelirlerine ilişkin düzenlemeler
Listelenen ilk iki başlıkta uzlaşı sağlanırken, tütün, ciro ve emisyon ticaretine ilişkin adımlara birçok üye ülke sıcak bakmıyor.
Yeni mali çerçevenin takvimi ve işleyişi
Birlik temsilcileri, 2028-2034 dönemini kapsayan yeni Çok Yıllı Mali Çerçeve (MFF) üzerindeki müzakerelere odaklandı. Yeni bütçenin 1 Ocak 2028 tarihinde yürürlüğe girebilmesi için üye ülkeler arasındaki siyasi uzlaşmanın en kısa sürede tamamlanması gerekiyor. Harcama kalemlerinin yıllık üst sınırlarını belirleyen MFF, kaynakların Birliğin politika hedeflerine göre dağıtılmasını düzenliyor. Kurallar uyarınca bütçe 7 yıllık dönemler halinde hazırlanıyor.
Bütçe onay süreci ve geçmiş dönem
Birliğin 2021-2027 dönemini kapsayan ve toplam büyüklüğü 1,2 trilyon euroyu bulan mevcut bütçesi 2020 yılında belirlenmişti. Uzun vadeli bütçe kararları, Avrupa Parlamentosu onayı ve üye ülkelerin AB Konseyi'nde oy birliği sağlamasıyla alınıyor. Bütçe müzakereleri, ülkelerin sağlayacağı katkı oranları ve kaynakların yoğunlaşacağı alanlar bakımından sert tartışmalara sahne oluyor. Avrupa'daki finansal dengeleri ve parite hareketlerini takip etmek isteyenler döviz hesaplama aracından yararlanabilir.
