S&P Global tarafından derlenen göstergeler, Amerikan özel sektöründe üretim ve talep dinamiklerinin ivme kazandığını ortaya koydu. Eylül döneminde Bileşik PMI 58,4 seviyesine ulaşarak Temmuz 2021 tarihinden bu yana kaydedilen en yüksek değere çıktı. Hem hizmet üreticileri hem de imalat sanayisi tarafındaki yeni siparişler ve personel alımları, iş hacmindeki bu belirgin genişlemeye temel oluşturdu. İş gücü piyasasındaki istihdam artış hızı dört yılı aşkın sürenin zirvesine taşındı.
Sektörel performans ve yeni siparişler
Hizmet ile imalat kollarındaki canlanma eş zamanlı ilerleme kaydetti. Hizmet faaliyetlerini izleyen gösterge Eylül ayında 58,7 değerini alarak 2021 yılından sonraki en yüksek seviyeyi gördü. İmalat endeksi ise 57 düzeyine çıkarak 2022 senesinden bu yana en güçlü sonucuna ulaştı.
Sektörel bazda öne çıkan veriler şu şekilde sıralandı:
- Hizmet sektörü istihdam göstergesi Haziran 2022 döneminden sonraki en kuvvetli seviyeye çıktı.
- İmalat alanında yeni iş siparişleri Nisan 2022'den bu yana en hızlı yükselişini sergiledi.
- Fabrikalarda istihdam büyümesi Şubat 2021'den bu yana ölçülen en güçlü tempoya ulaştı.
Tedarik zincirleri ve maliyet artışları
İş hacmindeki hızlanmaya paralel olarak girdi fiyatlarında 2022 yılından beri görülen en sert yükseliş kaydedildi. Ankete katılan işletmeler bu yükselişte özellikle artan akaryakıt giderleri ile nakliye masraflarını öne çıkarırken, ücret baskıları da maliyetleri yukarı çeken etkenler arasında yer aldı. Tedarikçilerin teslimat süreleri ise 2022 yılının ortalarından sonraki en yüksek gecikme seviyesine tırmandı.
Ekonomiyi destekleyen dinamikler
Ham madde fiyatlarının yüksek kalmayı sürdürmesi ve tedarik zincirindeki aksamalar maliyetleri zorlasa da iç talep dirençli kaldı. Şirketlerin faaliyetlerini savunma sanayisi harcamaları, yapay zeka odaklı kurumsal yatırımlar ve tüketici harcamaları besledi. Veriler, talepteki canlılığın enerji fiyatlarındaki yükseliş ile İran savaşının yol açtığı tedarik problemlerini telafi ettiğini gösterdi.
S&P Global Market Intelligence Başekonomisti Chris Williamson, her iki ana sektörde işlerin belirgin bir sıçrama içinde olduğunu söyledi. Williamson, salgın sonrası ekonominin toparlandığı dönemin ötesine bakıldığında, iş faaliyetlerindeki bu gelişmenin 2015 başından beri ölçülen en büyük artış niteliği taşıdığını bildirdi. Şirketlerin nitelikli iş gücü bulmakta güçlük çektiğini aktaran Williamson, salgın dönemi hariç tutulursa yaklaşık 20 yıllık anket geçmişinin en ağır tedarik darboğazlarından birinin yaşandığını belirtti.
