ABD ile İran arasında yeniden şiddetlenen askeri gerilim, Hürmüz Boğazı üzerinden geçen enerji arzında sürekli aksama yaşanabileceği endişesini güçlendirdi. Bu kaygı petrol fiyatlarını Temmuz ayından bu yana görülen en güçlü haftalık yükselişe taşıdı.
Fiyatlarda sert hareket
Brent petrolün varil fiyatı 96 dolar civarında seyrederek haftalık bazda yüzde 7'yi aşan bir kazanç elde etti. Batı Teksas türü ham petrol (WTI) ise 92 dolar seviyesine yaklaştı. Brent petrol, yıl başından bu yana yaklaşık yüzde 60 oranında değer kazanmış durumda.
Çatışmalar yeniden alevlendi
Hafta başında ABD'nin gerçekleştirdiği hava saldırısının ardından İran, bölgedeki Amerikan üslerini hedef alarak yanıt verdi ve kısa süreli sakinlik dönemi sona ermiş oldu. Gelişmelere ilişkin öne çıkan noktalar şöyle:
- İran güçleri Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapan gemileri hedef almayı sürdürdü.
- Ürdün, Kuveyt ve Bahreyn'e füze fırlatıldı.
- İsrail, olası bir İran saldırısı karşısında mevcut kısıtlamalardan muaf tutulacağını ve çatışmalara yeniden dahil olmaya hazır olduğunu duyurdu.
Washington'da görüş ayrılığı
ABD yönetimi içinde durumun nasıl tanımlanacağına dair farklı sesler yükseliyor. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, kapsamlı askeri operasyonların haftalar önce tamamlandığını söyleyerek mevcut tabloyu "savaş" olarak nitelendirmediğini belirtti. Buna karşılık ABD Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komitesi Üyesi Pat Harrigan, askeri açıdan durumun net biçimde tıkandığını ve duraklama noktasına geldiğini söyledi. Phillip Nova Piyasa Analiz Başkanı Priyanka Sachdeva ise piyasaların bölgesel güvenlik açığını yeniden fiyatladığını, güvenlik sorunları giderilmedikçe risk priminin yüksek seyretmeye devam edeceğini belirtti.
Rafine ürünlerde de baskı sürüyor
Orta Doğu'daki çatışmalar ile Rusya-Ukrayna savaşının etkisiyle motorin fiyatlarındaki artış ham petrolün üzerinde seyretti. ABD'de pompa fiyatlarına yansıyan motorin, 2022 yılının ortalarından bu yana görülmemiş bir düzeye çıktı. Avrupa'da ise rafine ürün ve dizel stokları, mevsim normallerinin belirgin biçimde altında kalmaya devam ediyor. Bu tabloyu takip eden ve döviz bazlı hesaplamalarla piyasayı izlemek isteyenler döviz hesaplama aracını kullanabilir.
